اندیشه شریعتی و تحول دوران

شریعتی پرسش از دوران را این‌گونه شروع می‌کند: «قبل از این‌که دست به هر کاری بزنیم و چیزی بگوییم به‌عنوان روشنفکر بزرگ‌ترین و فوری‌ترین مسئولیت ما این است که ببینیم در کجای تاریخ قرار داریم؛ آیا واقعاً در قرن بیستم اروپایی زندگی می‌کنیم؟ آیا در دوره صنعتی به‌سر می‌بریم و دردهای صنعتی به جای ما ریخته است؟ آیا به دوره بورژوازی بزرگ رسیده‌ایم؟ آیا از دوره حکومت مذهب بر توده مردم فاصله گرفته‌ایم؟ آیا فرهنگ جامعه ما فرهنگ صنعتی و عقلانی است؟ فرهنگ دکارتی است؟ در قرون وسطی هستیم؟ در عصر رفرم‌های مذهبی هستیم؟ در دوره رنسانس یا انقلاب کبیر فرانسه هستيم؟ اول باید تعیین کنیم در چه مرحله تاریخی هستیم؟ تا راه‌حل روشنفکر و تکلیف مردم روشن بشود.»